Jedna prasa może przez lata obsługiwać kilka rodzin detali i dobrze wpisywać się w zmienny plan produkcji. Problem pojawia się wtedy, gdy liczba indeksów rośnie, serie stają się krótsze, a każde kolejne zlecenie wymaga innego narzędzia i innych ustawień. Maszyna nadal ma odpowiedni nacisk, ale coraz większą część zmiany zajmują przezbrojenia, próby i oczekiwanie na wolne stanowisko. Wtedy uniwersalność przestaje pomagać w wykorzystaniu parku maszynowego.
Kiedy jedna prasa rzeczywiście daje elastyczność?
Obsługa wielu detali na jednej maszynie sprawdza się, gdy produkty mają zbliżone wymagania technologiczne. Narzędzia mieszczą się na tym samym stole, wymagają podobnego skoku, a planowane serie pozwalają ograniczyć liczbę zmian oprzyrządowania. Operator może wtedy przechodzić między zleceniami bez długiej regulacji procesu.
Sytuacja komplikuje się, gdy jedna prasa obsługuje zarówno małe wykrojniki pracujące z dużą częstotliwością skoków, jak i większe narzędzia do tłoczenia. Każdy detal wykorzystuje maszynę inaczej. Jeden wymaga szybkiego cyklu, drugi większego skoku, kolejny określonej wysokości zabudowy narzędzia albo większej powierzchni stołu.
Przezbrojenia zabierają coraz większą część zmiany
Koszt zmiany detalu obejmuje znacznie więcej niż wyjęcie jednego narzędzia i zamontowanie drugiego. Trzeba przygotować oprzyrządowanie, ustawić wysokość, sprawdzić podawanie materiału, wykonać pierwsze sztuki i potwierdzić ich zgodność z wymaganiami.
Sygnałem, że jedna maszyna staje się ograniczeniem, mogą być:
częste przerwy między krótkimi seriami,
kolejka zleceń oczekujących na tę samą prasę,
długie ustawianie parametrów po zmianie narzędzia,
konieczność ponownej konfiguracji podajnika lub odbioru detali,
przestoje innych stanowisk, które czekają na półprodukt z prasy.
Jeżeli takie sytuacje powtarzają się codziennie, warto liczyć nie tylko czas pojedynczego cyklu, lecz także całkowity czas zajęcia maszyny przez dane zlecenie.
Sam nacisk nie określa przydatności prasy
Przy ocenie możliwości urządzenia łatwo skoncentrować się na tonach nacisku. To ważny parametr, lecz nie opisuje całego procesu. Znaczenie mają również długość skoku, częstotliwość skoków, wysokość zabudowy narzędzia, wymiary stołu i suwaka oraz sposób podawania materiału.
Dlatego prasa mechaniczna przeznaczona do szybkiego wykrawania dużych serii może być technicznie zdolna do wykonania innego detalu, ale jego produkcja nie musi wykorzystywać możliwości maszyny w rozsądny sposób. Podobnie zbyt duża prasa zajęta niewielkim detalem może blokować zlecenie, które rzeczywiście potrzebuje jej powierzchni roboczej lub nacisku.
Kiedy jedna maszyna tworzy wąskie gardło
Problem staje się wyraźny, gdy harmonogram trzeba układać pod dostępność jednej prasy zamiast pod terminy zamówień. Wystarczy opóźnienie jednego zlecenia, awaria narzędzia albo dłuższe przezbrojenie, aby przesunąć kilka kolejnych serii. Produkcja traci wtedy elastyczność, mimo że sama maszyna pozostaje uniwersalna.
Rozdzielenie pracy między urządzenia o różnych parametrach pozwala przypisać serie do maszyn, które najlepiej odpowiadają ich wymaganiom. Nie zawsze oznacza to zakup większej prasy. Czasem lepszy efekt daje druga, mniejsza maszyna przeznaczona do powtarzalnych detali i odciążająca główne stanowisko.
Kiedy warto rozważyć zmianę organizacji produkcji
Decyzję warto oprzeć na danych z kilku tygodni: czasie pracy, liczbie przezbrojeń, długości serii, czasie oczekiwania zleceń i wykorzystaniu poszczególnych parametrów maszyny. Jeśli duża część dostępnego czasu znika między kolejnymi seriami, problem może leżeć nie w wydajności samej prasy, lecz w zbyt szerokim zakresie zadań przypisanych do jednego stanowiska.
Jeśli szukasz prasy do konkretnego procesu lub planujesz rozdzielić produkcję między kilka maszyn, zapoznaj się z ofertą Techcras. Firma oferuje prasy mechaniczne do różnych zastosowań w obróbce plastycznej metali, co ułatwia zestawienie parametrów urządzenia z wymaganiami detalu, narzędzia i planowanej wydajności.
